کود دهی گیاهان از طریق محلول پاشی روی آن ها

کوددهی از طریق محلول پاشی

کود دهی گیاهان از طریق محلول پاشی روی آن ها

کود دهی گیاهان از طریق محلول پاشی روی آن ها

امتیازات مصرف کود از راه محلول پاشی:

۱-درمقایسه باروش خاکی،میزان مصرف کود در واحد سطح بسیار پایین است و راندمان مصرف بسیار بالا.

۲-فیکس شدن در خاک وجود ندارد.

۳-مشکلات انتقال از راه ریشه وجود ندارد.

۴-تاثیر خیلی سریع عناصر روی گیاه برای رفع کمبودها موثر است

۵-در شرایط کم آبی که کوددهی از طریق خاک و آب ممکن نیست این روش بهترین است.

۶-مصرف به همراه سم پاشی باعث کاهش هزینه میشود.

۷-جذب از راه برگ باعث تحریک جذب ریشه از خاک میگردد.

باتوجه به این امتیازات عوامل موثر در کاربرد این روش به طور خلاصه به شرح زیر است:

الف) -نوع مواد مصرفی

ب) گیاه

ج) محیط

 

الف)مواد مصرفی:

۱-حلالیت:

آنچه که بعنوان ماده غذایی از طریق برگ جذب میشود باید کاملا محلول در آب به صورت یون (املاح) یا کلات ها یا بعضی مواد آلی مثل قندها باشد.میزان جذب مواد از طریق برگ بستگی به غلظت ماده مربوطه دارد و هر ماده ای در غلظت خاصی بهتر جذب میگردد.

۲-غلظت:

تحقیقات نشان داده است که یکی از عوامل سرعت نفوذ عناصر به داخل گیاه اختلاف غلظت بین مواد پاشیده شده و مواد داخل گیاه و این غلظت برای عناصر مختلف متفاوت  است.

۳-وزن مولکولی:

یکی از عوامل موثر در سرعت نفوذ به داخل گیاه وزن مولکولی یا اندازه مولکولی ماده مورد نظر است.البته قطر منافذ در گیاه میزبان نیز مهم است که قطر منافذ در گیاهان ۳%  تا ۵% نانومتر و در میوه ها ۷% تا ۲/۱ نانومتر است.بنابراین همه عناصر در همه گیاهان یکنواخت اثر نمیکنند.

۴-بارالکتریکی:

ازآنجائیکه نمکها وقتی حل میشوند در محیط می شوند.در محیط آبی به صورت یون (ماده باردار) درمی آیند این ذرات باردار (کاتیون ها و آنیون) معمولا هیدراته میشوند و در اطراف خود مولکول های آب جذب میکنند حتی مولکول کمپلکس و کلات ها هم خنثی نیستند و ذرات  بارداری هستند مثلا کلات های آهن بار منفی دارند و بهتر از یون های آهن تنها که بار مثبت دارند جذب میشوند.

 یا اسیدیته محلول:Ph 5

محلول مورد نظر محلول پاشی در نفوذ پذیری یون ها موثر است ولی برای عناصر مختلف تفاوت دارد.مثلا یونهای فسفات در  pH

پایین بهتر جذب میشود واوره حداکثر جذب را در درخت سیب در ۴/۵ تا ۶/۶ دارد ولی جذب کلسیم در ۳/۳ تا ۲/۵ باید باشد ولیPh

همین کلسیم در گیلاس در ۷ بهتر جذب میشود. به همین دلیل در فرمولهای شلوغ کیفیت جذب  ایده آل نیست.

Surfactant wetting agent adjuvant 6-مواد همراهی یا کمکی

مواد کمکی جذب ، ماده غذایی نیستند ولی همانطور که از نامشان پیداست باعث میشوند مواد غذایی بهتر پخش شوند،بهتر بچسبند، بهتر نفوذ کنند و بهتر جذب شوند.

البته اثر ادجونتها بسته به نوع ماده غذایی مورد نظر و گیاه متفاوت است.مثلا برای گیاهانی که برگ های مومی و صاف و لغزنده دارند مثل چغندر یا غلات مصرف ادجونت ها در محلول پاشی الزامی است.اینجانب در سال ۱۳۵۳ با کاربرد دترجنت در محلول کود آهن روی گندم افزایش جذب ۹ برابر دیدم و یا مصرف ریزمغذی ها مخصوصا آهن و منگنز بهتر است همراه با ادجونت یا صابون محلول پاشی باشد.

امروزه فرمول های متفاوتی از این مواد در بازار موجود است که بعضی از انها برای گیاه مضر هستند مثلا حاوی ترکیبات سدیم دار هستند یا حاوی غلیظ کننده هستند که در فیزیولوژی گیاه اثر منفی دارند و مصرف کنندگان باید از مارک های مطمئن استفاده محلول موردمحلول پاشی است.چون آبهای مصرفی اغلب کربناتی هستند ودراثر پاشش ازدست میدهندph نمایند .یکی ازخواص مهم

محیط در سطح برگ افزایش می یابد باعث کاهش جذب کود و کاهش دوام سموم می گردند که مصرف تنظیم اثر قابل توجه در Ph افزایش جذب دارند.

ب)نوع گیاه:

قابلیت جذب عناصر غذایی از اندامهای گیاهان مختلف بسیار متفاوت است و به همین دلیل ممکن است کودی روی یک گیاه اثر خیلی خوب داشته باشد و محلول پاشی آن روی گیاه دیگر چندان موثر نباشد و از جمله فاکتورهایی از گیاه که در جذب موثر هستند عبارتند از:

۱-برگ

مطالعات مزرعه ای و آزمایشگاهی نشان داده است که نوع برگ از جوانب مختلف تاثیر در قابلیت جذب دارد.

الف: سن برگ

برگ از شروع پیدایش یا پیر شدن ساختمان کوتیکولی دارد و زمانی که به نصف اندازه واقعی برسد بالاترین جذب را دارد مثلا دیده شده است که میزان جذب ازت در برگ مرکبات با افزایش سن کم میشود.روی در برگه پسته جوان ۵۵% بیشتر از برگ پسته کامل جذب میگردد.بنابراین در دوران رشد گیاه محلول پاشی مفیدتر است.

ب:شکل برگ

برگ های پهن و موازی زمین معمولا قابلیت جذب بهتری  دارند.

ج:نوع گیاه

جذب موادغذایی در گیاهان مختلف متفاوت است.مثلا برگ زیتون ۱۵ برابر ازت اوره را بیشتر از بادام جذب میکند یاسیب ۳ برابر رابیشتر از گلابی جذب میکند و این بستگی به نوع کوتیکول برگ ها دارد .حتی در واریته های مختلف جذب از راه برگ متفاوتB  است و در این رابطه آزمایشات زیادی روی جذب کلسیم در واریته های مخلف سبب شده که تا ۵ برابر در بعضی واریته ها بیشتر بوده است.

د:محیط:

گیاهان در دوران رشد و حتی در ساعت های مختلف شبانه روز در شرایط مختلف محیطی به سر میبرند که این شرایط در جذب مواد غذایی توسط برگ متفاوت است.

۱-نور:

شکل فیزیکی و ترکیب شیمیایی کوتیکول برگ در اثر نور تغییر میکند و جذب یون ها یه در این شرایط تفاوت میکند.مثلا آزمایشات  درذرت و گوجه در شدت نور بیشتر بهتر است ولی بعضی یون ها مثل روی کمتر تحت تاثیر نور Kنشان داده است جذب پتاسیم هستند یاجذب بعضی کلاتها مثلا کلات آهن در تاریکی بهتر است و توصیه می شود در اواخر روز کلات آهن محلول پاشی شود.

۲-درجه حرارت

اثر درجه حرارت در جذب از راه برگ بیشتر مربوط به اثر آن در سرعت خشک شدن محلول روی برگ و آثار فیزیکی و شیمیایی حرارت روی محلول است تا تاثیر روی کوتیکول گیاه البته در بعضی از گیاهان باافزایش درجه حرارت افزایش می یابد.

۳-رطوبت:

رطوبت هواه هم مثل نور و حرارت در جذب از راه برگ موثر است و عمده عوامل تاثیر عبارتند از:

-اثر روی راکسیون در حین پاشش

-اثر رطوبت روی کوتیکول برگ و روزنه ها

-اثر رطوبت روی متابولیسم گیاه و انتقال مواد

و از طرفی می توان گفت رطوبت در جهت خلاف حرارت در خشک شدن محلول روی برگ تاثیر دارد.بنابراین رطوبت بالا جذب را افزایش میدهد.

رطوبت بالا باعث ورم کردن روزانهها و تمایل جذب ترکیبات آبدوست میگردد و محلول ماندن نمک ها در رطوبت بالا بیشتر است و لذا جذب بهتر صورت گیرد.مثلا جذب در رطوبت بالا خیلی بهتر است یا جذب فسفر روی لوبیا در هوای مرطوب دوبار بیشتر است یا ترکیبات کلسیم دار در هوای مرطوب بهتر جذب میشود

Share this post